Bitcoin Cash (BCH) Nedir?

Bitcoin Cash (BCH), 1 Ağustos 2017 tarihinde Bitcoin’in hard fork’u ile ortaya çıkan bir kripto para birimidir. Bitcoin Cash, Bitcoin ağının ölçeklenebilirlik sorunlarına çözüm bulmak amacıyla geliştirilmiştir. Bitcoin, artan kullanım ve mevcut sınırlamaları nedeniyle işlem süresi ve maliyetleri bakımından zorluklar yaşamaktaydı; bu sebeple Bitcoin Cash meydana gelmiştir.

Bu rehberde Bitcoin Cash’in yanı sıra aşağıdaki konulara da değineceğiz.

Bitcoin Cash (BCH) Nedir?

Bitcoin Cash, Bitcoin ve diğer kripto paralar gibi, işlemlerin kriptografik olarak güvenli bir şekilde dağıtık merkezsiz kayıtlarına dayanan bir blokzincir yapısına sahiptir. Bitcoin topluluğundaki anlaşmazlıkların ardından gerçekleşen hard fork ile oluşturulmuştur.

Bitcoin’in blokzinciri tam olarak kopyalandığı için, Bitcoin sahipleri cüzdanlarındaki Bitcoin miktarına eşit miktarda Bitcoin Cash almıştır.

Bitcoin Hard Fork öncesinde başlayan tartışmalar, hard fork sonrasında da devam etti. Tartışmalarda bazı topluluk üyeleri, Bitcoin Cash’in orijinal Bitcoin ilkelerini daha doğru bir şekilde temsil ettiğini savunarak, Bitcoin Cash’i “gerçek Bitcoin” olarak nitelendirdiler. Bitcoin Cash ve Bitcoin savunucuları arasındaki bu tartışmalar, sosyal medya platformlarında hâlâ sürmektedir.

Bitcoin’in resmi Twitter hesabı, Bitcoin Cash’i destekleyen topluluğun önde gelen isimlerinden Roger Ver tarafından devralınmıştır. Ver, Twitter’da düzenli olarak Bitcoin Cash’in gerçek Bitcoin olduğu görüşünü savunmaktadır.

Bitcoin Cash ile ilgili daha fazla bilgiye Türkçe olarak resmi websitesinden ulaşabilirsiniz.

Bitcoin Cash’in (BCH) Arkasındaki Teknoloji Nedir?

Bitcoin Cash, daha önce bahsedilen blokzincir tabanlı dağıtılmış defter teknolojisi üzerine inşa edilmiştir. Diğer kripto paralar gibi, aslında paraların fiziksel varlığı bulunmamaktadır; yalnızca bu paraların miktarını gösteren işlem kayıtları mevcuttur.

Ağdaki işlem kayıtlarını saklamak, eklemek ve onaylamak için Bitcoin Cash yazılımını kullanan bilgisayarlara “node” (düğüm) denir ve bu düğümler olmadan Bitcoin Cash var olamaz.

İşlemler ağda gerçekleştiği için, bu düğümler işlemleri daha sonra Blockchain’e eklenen “bloklar” olarak adlandırır. Bitcoin Cash, tıpkı Bitcoin gibi yaklaşık 10 dakikada bir yeni bir blok ekleme sürecini yürütmektedir.

Blockchain’e erişimin kesilmesi veya değiştirilmesi imkansızdır. Çünkü her blok, ağdaki düğümlerin çoğunluğu tarafından doğrulanarak verilerin değiştirilmesine engel olacak şekilde şifreli hale getirilmiştir. Bu, sadece hesapları hack’leyerek tek bir kişiyi hedef alabilen geleneksel bankacılık sistemlerinden oldukça farklıdır.

Bitcoin Cash (BCH) Madenciliği

Yeni verileri bloklara ayırma ve bunları ekleme sürecine “madencilik” denir. Bu süreç, aynı zamanda yeni Bitcoin Cash’lerin oluşturulduğu aşamadır. Yeni basılan coinler, blokzincirdeki her bloğu güvence altına alacak geçerli “hash” yaratan madencilere ödül olarak verilir.

Hash, her bloğun benzersiz dosya boyutuna dayanan bir şifreleme işlemi ile oluşturulmuş, bir bloğun eklenmeden önce geçerli, değiştirilmemiş veri içerdiğini kanıtlayan uzun bir sayı dizisidir. Bu süreç “Proof of Work” (İş Kanıtı) olarak adlandırılmaktadır. Çünkü her yeni blok, bir önceki bloğun hash değerini içerdiğinden, tüm bloklar kendini doğrulayan bir iş yükü ile zincirlenmiştir.

Hash tek yönlü bir yol olduğundan, bir hash’in yaratıldığı orijinal veriyi elde etmenin mümkün değildir. Sadece verilerin değiştirilip değiştirilmediğini kontrol etmek için kullanılabilirler.

Bitcoin Cash (BCH) Madenciliği Kârlı mı?

Bitcoin Cash madenciliğinden önemli kazançlar elde edebilmek için ciddi bir yatırım yapmak gerekmektedir. Bu nedenle, madencilik için Bitcoin Cash’in mevcut zorluğu, madencilik faaliyetinin gerçekleşeceği yerin elektrik maliyetleri, kira ücretleri, madencilik ekipmanının çalıştırılması için gereken enerji talebi ve hash oranına göre bir madencilik ekipmanına akıllıca yatırım yapmak önem taşımaktadır.

Hash hızı, madencilik ekipmanının hash üretebildiği hızdır. Hash oranı yükseldikçe bir blok madencileme ve ödüllendirilme olasılığı da artar.

Madencilik faaliyetleri için göz önünde bulundurulması gereken diğer konular arasında, madencilik ekipmanlarının soğutma maliyeti ve mevcut Bitcoin Cash fiyatı yer almaktadır.

Her geçerli hash için 6.25 Bitcoin Cash ile ödüllendirilirsiniz.

Bitcoin Cash (BCH) Madenciliği Nasıl Yapılır?

Öncelikle madencilik ödüllerinin gönderileceği bir Bitcoin Cash (BCH) cüzdanı oluşturmalısınız. Başlangıçta madencilik ödüllerinizi bir borsa cüzdanına gönderemezsiniz.

Düşük sayıda madencilik ekipmanına/sınırlı hash gücüne sahipseniz, madencilik havuzu olarak bilinen bir topluluğa katılmak, ödüllendirilme şansınızı artırmada mantıklı bir seçim olabilir. Bu şekilde geçerli bir hash üretme olasılığınız artacaktır.

Bitcoin Cash (BCH) madenciliği için gerekli unsurlardan bazıları şunlardır:

• Madencilik Donanımı: Uzman bilgisayarlar veya ASIC madencileri, Bitcoin Cash madenciliği için tasarlanmıştır. Bitcoin madenciliği için kullanılan donanım ile aynı olması nedeniyle, madenciler genellikle daha fazla kâr elde etmek amacıyla Bitcoin Cash ve Bitcoin arasında geçiş yapma eğilimindedir. Kâr etmek için gereken madencilik ekipmanlarının sayısını doğru bir biçimde hesaplamak ve uygun şekilde soğutmak gerekir.
• Madencilik Yazılımı: CGminer ve BFGminer, en çok tercih edilen madencilik yazılımları arasındadır. EasyMiner, madenciliğe başlamak için en kullanıcı dostu seçenektir.
• Bitcoin Cash Madencilik Havuzları: En büyük ve başarılı Bitcoin Cash madencilik havuzları arasında BTC.com, F2Pool, AntPool, ViaBTC, BitClub, BTC.top ve Bitcoin.com bulunmaktadır.

Bitcoin (BTC) ile Bitcoin Cash (BCH) Karşılaştırması

Artık Bitcoin Cash’in (BCH) arkasındaki teknolojiyi daha iyi anladığınıza göre, onun öncüsü Bitcoin (BTC) ile bu iki kripto para arasındaki olası avantaj ve dezavantajları inceleyeceğiz. En belirgin farklar işlem süreleri ve kapasitesidir.

Bitcoin’in İşlem Kapasitesi ve Hızı

Bitcoin’in blok boyutu şu anda yaklaşık 1 MB civarındadır; fakat SegWit (Segregated Witness) gibi güncellemelerle bu kapasite artırılmıştır. Bitcoin, bu sınırlamalara rağmen saniyede yaklaşık 3 ila 7 işlem gerçekleştirirken, Lightning Network gibi katman-2 çözümleri, Bitcoin’in işlem kapasitesini önemli ölçüde artırmak için kullanılmaktadır. Ancak ana ağdaki işlem hızları, Visa ve Mastercard gibi geleneksel ödeme ağlarının oldukça gerisindedir. Bu ağlar saniyede binlerce işlem gerçekleştirebilirken, Bitcoin’in blok zinciri bu bağlamda oldukça sınırlıdır.

İşlem Onay Süreleri ve Ücretler

Bitcoin işlemlerinin onay süreleri, ödenen işlem ücretlerine ve ağın yoğunluğuna bağlı olarak değişiklik gösterir. Yoğun zamanlarda işlem süreleri uzayabilir; bu durumda kullanıcılar, işlemlerinin öncelikli olarak onaylanması için madencilere daha yüksek işlem ücretleri ödemek zorunda kalabilir. Normal koşullarda, Bitcoin ağında bir işlemin ortalama onay süresi yaklaşık 10 dakikadır; fakat ağın yoğun olduğu dönemlerde bu süre uzayabilmektedir.

Örneğin, Bitcoin’in aşırı yoğunluk yaşadığı Aralık 2017 ve Ocak 2018 dönemlerinde, mempool’da (işlem biriktirme havuzu) binlerce işlem birikmişti ve bazı kullanıcılar işlemlerinin onaylanmasını saatler hatta günlerce beklemek zorunda kalmıştı. Bu gibi dönemlerde, daha hızlı bir onay süresi için daha yüksek işlem ücretleri ödemenin kaçınılmaz olduğunu görebiliriz.

Güncel İşlem Ücretleri

Bitcoin için ortalama işlem ücretleri, ağın yoğunluğuna bağlı olarak değişiklik göstermektedir. Örneğin, 2024 yılı itibarıyla ortalama işlem ücretleri 1 ila 2 dolar arasında dalgalanmaktadır; bununla birlikte, yoğun dönemlerde bu ücretler oldukça yüksek seviyelere çıkabilmektedir. 2017 yılında işlem ücretleri 50 dolara kadar yükselmişti. Ancak o dönemle kıyaslandığında, SegWit ve Lightning Network gibi güncellemeler sayesinde işlem ücretleri daha düşük seviyelerde seyretmektedir.

SegWit ve Lightning Network

Coinbase gibi büyük borsaların SegWit’i entegre etmesi ve Lightning Network’ün yaygınlaşması, Bitcoin ağının genel verimliliğini artırmıştır. SegWit, Bitcoin’in blok kapasitesinin daha etkin kullanılmasını sağlarken, Lightning Network ise işlemlerin neredeyse anında ve düşük maliyetle gerçekleştirilmesine olanak tanıyan bir katman-2 çözümüdür. Bu geliştirmeler, Bitcoin’in ölçeklenebilirlik sorunlarını çözmesine yönelik önemli adımlar olarak değerlendirilmektedir.

İki Rakip Çözüm Ortaya Çıktı

Bu ölçekleme sorunlarına zamanla iki rakip çözüm ortaya çıkmıştır. Biri sadece “on-chain” yaklaşımıyla blok boyutunu artırmak olurken, diğeri “off-chain” yaklaşımı ile ana Blockchain’den yan zincirlere işlemleri kaydırmayı hedeflemektedir. Bu, ana Blockchain ile senkronize olmadan önce işlemleri daha hızlı gerçekleştiren mini Blockchain’ler anlamına gelir ki; bu, şu an test aşamasında olan Lightning Network’ün önerdiği bir çözümdür.

Kısaca, Bitcoin Cash (BCH) destekçileri de dâhil olmak üzere, zincir üstü destekçiler, yaklaşımlarının Bitcoin’in orijinal vizyonuna daha yakın olduğunu savunmaktadır. Öte yandan, off-chain destekçileri ise bu görüşün sınırlı olduğunu ve etkin bir şekilde ölçeklenemeyeceğini düşünmektedir. Yan zincirlerin akıllı sözleşme işlevselliğini birleştirebileceği ileri sürülmektedir. Şimdi Bitcoin Cash ile Bitcoin arasındaki temel farklılıkları ele alalım:

Büyük Blok Boyutu

Bitcoin Cash, Bitcoin’in 1 MB olan blok boyutuna kıyasla 8 MB’lik bir blok boyutuna sahiptir. Bu durum, Bitcoin Cash’in (BCH) işlem hacminde rekabetin azalmasını sağlayarak daha hızlı işlem süreleri ve daha düşük ücretler sunmasına olanak tanır.

Bitcoin Cash’in ortalama işlem süresi 10 dakikanın altında ve ortalama işlem ücreti yalnızca 0,22 ABD Dolarıdır. Bitcoin Cash, Bitcoin’in gerçekleştirdiği aynı sayıda işlemi gerçekleştirdiğinde daha büyük blok boyutu sayesinde daha hızlı bir şekilde işlemleri gerçekleştirmektedir.

Büyük Blok Boyutları Hakkındaki Tartışmalar

• İşlem ücretlerindeki düşüşün madencileri caydırması: İşlem ücretlerindeki düşüşün, madencilerin daha yeşil madencilik alanları aramasına neden olabileceği düşünülmektedir. Madenci sayısının azalması, ağın güvenliğini tehlikeye atabilir.
• Merkeziyet endişeleri: Bazı kişiler, ağdaki blok boyutundaki artışın madencilik için gerekli işlem gücünü artıracağından endişelidir. Bu durum, küçük madencilik havuzlarının zararına büyük madencilik havuzlarını daha öne çıkarabilir.
• Blockchain boyutunun artması: Daha büyük blok boyutları, daha büyük bir blockchain yapısına yol açar. Bitcoin’in 1 MB’lık blokları bile 170 GB’ın üzerinde bir Blockchain oluşturmuştur; bu, Bitcoin Cash’in daha büyük blokları için de bir sorun yaratabilir.
• Artan güvenlik maliyetleri: Bazı kişiler, blok boyutlarının artmasının, ağın %51 saldırısına karşı korunması için yüksek maliyetler gerektirebileceğini savunmaktadır.

Büyük Blok Boyutları için Savunmalar

• Daha fazla kullanılabilirlik: Daha büyük blok boyutları ve hızlanan işlemlerle daha fazla insanın Bitcoin Cash’i gerçek bir para birimi olarak kullanabileceği düşünülmektedir.
• Daha fazla kullanıcı, daha düşük ücretler: Kullanıcı sayısı arttıkça işlem sayısında da bir artış gözlemlenecektir. Bu artan hacim, işlem başına ücretlerin düşük olmasıyla birlikte, madencilerin genel kazançlarını artırabilir.
• Güvence sözleşmeleri üzerinden güvenliğin sağlanması: Artan güvenlik maliyetleri ile ilgili tartışmalara yanıt olarak, büyük blok boyutları taraftarları, ağdaki katılımcıların güvenlik taleplerini karşılamak için yeterli hash gücüne ödeme yapacak bir “güvence sözleşmesi” kullanabileceklerini öne sürmektedir.

Bitcoin Cash’in (BCH) Avantajları

• Bitcoin’den daha hızlı: Önceki bölümlerde bahsedildiği gibi, Bitcoin Cash daha büyük blok boyutları sayesinde Bitcoin’e göre daha hızlıdır.
• Fiat’a oranla daha güvenli: Bitcoin Cash ve diğer kripto paralar, doğru bir şekilde saklandığında ve kullanıldığında oldukça güvenlidir. Kimliğe bağlı olmadan işlem yaptıkları için, izinsiz erişim sağlaması zor bir yapı sunar.
• Uluslararası ve yerel transferler hızlı ve maliyet açısından uygundur: Uluslararası para transferleri ya da yerel elektronik ödemelerle karşılaştırıldığında, Bitcoin Cash’in gönderimi çok daha hızlı ve maliyet etkilidir. Ayrıca, Bitcoin Cash birçok borsada yaygın olarak mevcut olduğundan, hızlı ve kolay bir şekilde fiat’a dönüştürülebilir.

Bitcoin Cash’in (BCH) Dezavantajları

• Düzenleme zorlukları: Dünya çapında birçok ülke kripto para birimlerini düzenlemeye başlamış olup, bu yasal gelişmelerin sonuçları henüz net değildir. Özellikle Çin gibi bazı ülkeler kripto paralara karşı olumsuz bir tutum sergilerken, ABD daha dengeli bir yaklaşım içindedir.
• Diğer kripto paraların üst seviyelerde olması: BCH, genellikle eski kod tabanına dayanan bir kripto para olduğundan dolayı, akıllı sözleşmeler ve merkeziyetsiz uygulamalar (DApps) gibi yetenekler sunan daha modern kripto paralara göre daha geride kalmaktadır.
• Ölçeklenebilirlik sorunları: Bitcoin Cash, Bitcoin’e kıyasla ölçeklenebilirlik sağlama potansiyeline sahip olsa da, Steem ve Stellar gibi diğer kripto paralar daha hızlı işlem süresi sunabilmektedir. Stellar, saniyede 1.000 işlem gerçekleştirebilirken, Bitcoin Cash yalnızca yaklaşık 60 işlem gerçekleştirebilmektedir. Ayrıca, bazı yeni kripto para teknolojileri DAG (yönlendirilmiş asiklik grafik) kullanmakta, bu yöntem madenciliği gereksiz hale getirip eşler arası işlem onaylarıyla çalışmaktadır. Bu verimlilikteki artış sayesinde DAG tabanlı kripto paralar, daha az merkeziyetsiz bir yaklaşım ortaya koymaktadır. Byteball, IOTA ve Nano gibi örnekler bu yapıdadır.
• Düşük kabul oranları: Genel olarak kripto paralar, günlük ödeme yöntemleri olarak yeterince yaygın bir kabul görmemektedir. Bu sebeple, para birimi olarak fazla pratik öneme sahip değildir. Bununla birlikte, kripto paraları yerel fiat’a otomatik olarak çeviren ödeme kartları, kredi kartlarıyla mal ve hizmet satın alma imkânı sunarak bu konuda bir adım atılmasını sağlıyor.
• Fiyat dalgalanmaları: Diğer kripto paralar gibi, Bitcoin Cash’in fiyatı da birçok değişkene bağlı olarak dalgalı bir seyir izlemektedir. Bu durum, Bitcoin Cash’in ve diğer kripto paraların fiat tabanlı ekonomide değerlerini koruma konusunda zorluk çekmesine neden olmaktadır.

Bitcoin Cash Nasıl Alınır?

Bitcoin Cash (BCH) satın almak için güvenilir bir kripto para borsasında hesap açmalısınız. Hesabı oluşturduktan sonra kimlik doğrulama işlemini tamamlayarak banka transferi veya kredi kartı ile para yatırabilir, ardından borsa üzerinden BCH alım emri vererek satın alabilirsiniz.

Türk Lirası ile Bitcoin Cash (BCH) almak için Türkiye’nin en büyük kripto para borsası Paribu‘yu kullanabilirsiniz.